Pieter van der Veen houdt eerste 'Balgendag' in De Lantearne

In De Lantearne te Surhuisterveen wordt zaterdag 30 oktober voor het eerst een ‘Balgendag’ gehouden. Een initiatief van Pieter van der Veen, in feite de laatste van de Loekpoedels die dergelijke evenementen organiseerden. „Nu doe ik het zo’n beetje alleen”.

‘De Loekpoedels’ zijn bekend van de workshops in februari in De Lantearne en van de Harmonicadagen bij de Spitkeet. Tijdens de Balgendag wordt van 11.00 tot 17.00 uur muziek gemaakt met balginstrumenten. Balginstrumenten zijn accordeons, trekzakken, harmonica’s en steirische harmonica’s. Bespelers - ook van mondharmonica’s - zijn welkom. Liefhebbers kunnen in de grote zaal op het podium onder leiding van Geert Jan Douma laten horen wat ze kunnen.

De Loekpoedels zijn vijftien jaar geleden begonnen met een ‘trekdag’. „Nu doe ik het zo’n beetje alleen. Ik laat de naam Lokpoedels er aan hangen, dan is het bekend waar het om gaat”, legt de in Augustinusga woonachtige Van der Veen uit.

Ineens afgelopen

De 62-jarige muzikant organiseert de harmonicadag bij De Spitkeet samen met zijn vrouw Els. „We zijn begonnen met zes, zeven man. Gaandeweg zijn er wat weggevallen. Het was in feite een vervolg op de Trekzakdag in Leek, van Margriet Holmersma. Maar daar was het ineens afgelopen, ze konden niet meer terecht in De Oude Ulo, en hadden dus geen ruimte meer.”

In Surhuisterveen werden in februari workshops gehouden, met ‘s avonds open podium. „Ik kreeg nu de vraag van De Lantearne, om ook een gewone Balgendag (overdag) te houden, waarbij alleen gespeeld wordt. Daar is belangstelling voor, en er is al zo weinig op dat gebied. In Nuis bijvoorbeeld is ook al niks meer. In november nog in Haulerwijk, dan is het gebeurd.”

Podium

In de bijzalen is het vrij spelen, muzikanten kunnen op de Balgendag alleen of in groepsverband spelen. Waarbij er wel rekening mee gehouden moet worden, dat er meerdere mensen zijn die willen spelen en dat er dus afgewisseld wordt. Hoeveel spelers er komen, is ongewis. „Aanmelden hoeft niet. Er is iemand uit Limburg, hij zou ook naar Dalfsen, maar dat gaat niet door. In februari hebben we altijd wel een 30 man. Ze gaan niet allemaal spelen, niet iedereen durft het podium op. Het evenement is nu overdag, voor het eerst, dus het is afwachten. Het evenement in De Spitkeet was trouwens prachtig. De toegang is gratis, dus daar kan het niet aan liggen”, stelt Van der Veen.

De organisator speelt zelf ook, en wel de steirische harmonika. „Bij Pieter Holmersma kreeg ik les. Ik ben begonnen met de gewone trekzak, in Houtigehage, bij It Wynderke. Toen ik er kwam, was er een wachtlijst, met vijftien man in een groep. En er waren vier groepen! Nu zijn er niet eens een of twee spelers meer. Ik speel nu zo’n vijftien jaar, ben dus ook op latere leeftijd begonnen. Ik kan ook geen noten lezen. Of dat lastig is? Nee, vroeger had je voor de trekzak de Sneeker methode, een eigen versie van het notenschrift. Nu gebruik ik het steirische Griff-schrift.”

Oude mensen

De toekomst van trekzak en harmonika is ongewis. „De jeugd vindt het vaak iets voor oude mensen. Er is wel wat jeugd die het doet, iemand was jaar of acht toen hij voor het eerst met zijn vader op workshops kwam. Nu is hij een jaar of 16 en speelt als een tierelier. En in Harkema is een groepje vrouwen van rond de 25, 30 jaar, op trekzak. Tja, een instrument kost ook nogal wat. Voor een goede trekzak ben je zo’n 1500 euro kwijt, en voor een steirische zo’n 5000. Ze zijn er ook goedkoper, maar daar is de kwaliteit ook naar. Bij Pieter Holmersma kun je trouwens een instrument huren”, legt Van der Veen uit.

De Stynsgeaer geniet nog steeds van het instrument. „Wat voor mij het mooiste is? Nu spelen bij Pieter Holmersma, we zijn twee keer naar Oostenrijk geweest, boven in de bergen kregen we les. Maar vooral het samen zijn, samen muziek maken.”